Xung đột Iran - Israel tái leo thang: Thỏa thuận ngừng bắn đổ vỡ sau loạt đòn tập kích trực diện

Chiến sự Trung Đông vừa chứng kiến một bước ngoặt nguy hiểm mới khi thỏa thuận ngừng bắn đạt được hồi tháng 4 chính thức sụp đổ vào đêm ngày 7/6/2026. Loạt tên lửa từ phía Iran dội xuống khu vực miền Bắc Israel không chỉ kích hoạt hệ thống còi báo động toàn quốc mà còn mở đường cho một chiến dịch không kích trả đũa quy mô lớn của Tel Aviv trực tiếp vào sâu trong lãnh thổ Iran. Cuộc đụng độ trực diện này đẩy hai cường quốc hàng đầu khu vực vào một vòng xoáy bạo lực mới, thách thức trực tiếp các nỗ lực ngoại giao của chính quyền Mỹ và làm gia tăng nguy cơ bùng nổ một cuộc chiến tranh toàn diện tại Trung Đông.

Tóm tắt nhanh

• Iran chấm dứt ngừng bắn bằng đòn tập kích tên lửa: Đêm 7/6/2026, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã phóng loạt tên lửa vào miền Bắc Israel, đánh dấu cuộc tấn công trực tiếp đầu tiên kể từ thỏa thuận ngừng bắn hồi tháng 4.
• Israel phản công quy mô lớn bất chấp can ngăn của Mỹ: Mặc dù Tổng thống Mỹ Donald Trump đã điện đàm thúc giục Thủ tướng Benjamin Netanyahu kiềm chế, Israel vẫn tiến hành không kích đáp trả vào loạt thành phố lớn của Iran gồm Tehran, Isfahan, Tabriz và Karaj.
• Mối đe dọa trực tiếp đến lực lượng Mỹ tại khu vực: Phía Iran tuyên bố các hoạt động quân sự của Mỹ tại Lebanon và lệnh phong tỏa hải quân đã khiến các căn cứ của Washington trở thành mục tiêu tấn công hợp pháp của Tehran.

Vì sao đáng chú ý

Cuộc đối đầu quân sự trực tiếp giữa Iran và Israel lần này mang tính chất nghiêm trọng hơn nhiều so với các cuộc chiến ủy nhiệm trước đây. Thứ nhất, nó chứng minh rằng thỏa thuận ngừng bắn được Mỹ bảo trợ hồi tháng 4 cực kỳ mong manh và thiếu các cơ chế giám sát hiệu quả để duy trì hòa bình bền vững. Thứ hai, việc Israel từ chối tuân thủ khuyến nghị kiềm chế từ Tổng thống Donald Trump cho thấy sự rạn nứt sâu sắc trong việc phối hợp chiến lược giữa Washington và Tel Aviv.

Sự kiện này cũng đặt ra những rủi ro cực lớn cho an ninh năng lượng toàn cầu và chuỗi cung ứng hàng hải qua các eo biển chiến lược. Khi Iran công khai tuyên bố các căn cứ và tài sản của Mỹ là "mục tiêu hợp pháp", nguy cơ quân đội Mỹ bị cuốn vào cuộc xung đột trực tiếp tăng lên đáng kể. Điều này có thể dẫn đến việc đóng cửa các tuyến đường vận tải biển quan trọng, đẩy giá dầu thô leo thang và gây bất ổn cho nền kinh tế thế giới vốn đang trong giai đoạn nhạy cảm.

Bối cảnh

Thỏa thuận ngừng bắn hồi tháng 4/2026 từng được kỳ vọng là bước đệm lịch sử nhằm mang lại sự ổn định lâu dài cho khu vực sau nhiều tháng xung đột nghẹt thở. Theo các điều khoản, các bên phải kiềm chế các hoạt động quân sự xuyên biên giới và giảm thiểu các hành động khiêu khích gián tiếp.

Tuy nhiên, tình hình bắt đầu xấu đi nghiêm trọng khi các hoạt động quân sự tại Lebanon tiếp tục gia tăng. Đỉnh điểm là vào ngày 7/6/2026, quân đội Israel tiến hành các cuộc không kích dữ dội đánh trúng một tòa nhà tại khu vực Dahiyeh, vùng ngoại ô phía Nam thủ đô Beirut của Lebanon.

Phía Iran cho rằng cuộc không kích này, cùng với những hành động mà họ gọi là "sự vi phạm thỏa thuận liên quan đến Lebanon" từ phía Mỹ và lệnh phong tỏa hải quân đang diễn ra, là những bằng chứng rõ ràng cho thấy thỏa thuận ngừng bắn đã bị xé bỏ đơn phương. Chủ tịch Quốc hội Iran, ông Ghalibaf, khẳng định trên mạng xã hội X rằng Tehran không còn bị ràng buộc bởi các cam kết cũ và buộc phải thực hiện các biện pháp quân sự trực tiếp để lập lại thế cân bằng quyền lực.

Góc nhìn Xu Hướng 24

Dưới lăng kính phân tích chiến lược, vụ tấn công đêm 7/6/2026 phản ánh học thuyết răn đe lập lờ nhưng đầy rủi ro của cả Tehran và Tel Aviv. Iran đang muốn chứng minh cho đồng minh của mình — đặc biệt là lực lượng Hezbollah tại Lebanon — rằng Tehran sẽ không đứng ngoài cuộc khi các đối tác chiến lược bị tấn công. Bằng cách phóng tên lửa trực diện vào lãnh thổ Israel, Iran muốn thiết lập một lằn ranh đỏ mới: bất kỳ cuộc tấn công nào của Israel vào Beirut đều sẽ phải trả giá bằng các vụ nổ ngay trên đất Israel.

Tuy nhiên, phản ứng của Israel lại cho thấy một tính toán cứng rắn không kém. Quyết định không kích trực tiếp vào các thành phố lớn như Tehran, Isfahan (nơi đặt các cơ sở nghiên cứu nhạy cảm) và Tabriz của Thủ tướng Netanyahu là lời tuyên bố rằng Israel sẽ không chấp nhận bất kỳ một tiền lệ răn đe nào từ phía Iran. Sự phản kháng này chống lại cả áp lực ngoại giao trực tiếp từ Tổng thống Mỹ Donald Trump, cho thấy đối với Tel Aviv, việc bảo toàn vị thế áp đảo quân sự quan trọng hơn việc duy trì mối quan hệ ngoại giao hài hòa ngắn hạn với Washington.

Hệ quả của sự kiện này là một Trung Đông không còn vùng đệm an toàn. Khi cả hai bên đều sẵn sàng vượt qua các giới hạn đỏ cũ và phớt lờ các nỗ lực trung gian của siêu cường như Mỹ, nguy cơ về một cuộc chiến tranh tiêu hao kéo dài hoặc thậm chí là một cuộc xung đột tổng lực trực diện giữa hai quốc gia là kịch bản hoàn toàn có thể xảy ra trong những ngày tới.

Nguồn tham khảo

Thông tin chi tiết được tham khảo từ bài báo gốc đăng tải trên vtv.vn.