Steam bứt phá doanh thu kỷ lục, thách thức vị thế Xbox và PlayStation

Trong khi các ông lớn console như PlayStation và Xbox đang đối mặt với làn sóng khó khăn chồng chất, từ doanh thu sụt giảm đến chi phí sản xuất phần cứng leo thang, thì trên mặt trận PC, nền tảng Steam của Valve lại đang tận hưởng một giai đoạn bứt phá ngoạn mục. Với những con số kỷ lục mới, Steam không chỉ khẳng định vị thế mà còn cho thấy một sự dịch chuyển đáng kể trong bối cảnh ngành công nghiệp game toàn cầu.

Tóm tắt nhanh

• Steam đã ghi nhận doanh thu cao nhất lịch sử, đạt 11.1 tỷ USD chỉ trong nửa đầu năm 2026, vượt xa cùng kỳ năm 2025 và 2017.
• Thành công của Steam được thúc đẩy bởi sự tăng trưởng mạnh mẽ tại thị trường Trung Quốc, giá game mới phát hành cao hơn và việc các nhà phát hành bên thứ ba quay trở lại nền tảng.
• Xbox của Microsoft và PlayStation của Sony đều đang gặp khó khăn, với doanh thu game giảm, chi phí sản xuất phần cứng tăng cao do cuộc khủng hoảng RAM liên quan đến AI.
• Cả hai hãng console đều phải đối mặt với sự sụt giảm niềm tin từ người tiêu dùng do các quyết định như ngừng sản xuất đĩa game (Sony) và làn sóng sa thải nhân sự (Microsoft).

Vì sao đáng chú ý

Sự tương phản rõ rệt giữa thành công rực rỡ của Steam và những thách thức mà Xbox cùng PlayStation đang đối mặt có ý nghĩa sâu rộng đối với toàn bộ ngành công nghiệp game. Đối với game thủ, điều này có thể dẫn đến việc các tựa game độc quyền console sẽ xuất hiện trên PC sớm hơn hoặc nhiều hơn, mang lại lựa chọn đa dạng hơn. Đối với các nhà phát triển và phát hành game, Steam chứng tỏ là một kênh phân phối ổn định và sinh lời, khuyến khích họ tập trung hơn vào thị trường PC. Sự tăng giá phần cứng do thiếu chip và RAM cũng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến túi tiền người tiêu dùng khi nâng cấp máy hoặc mua console mới. Hơn nữa, việc một nền tảng kỹ thuật số thuần túy như Steam phát triển mạnh mẽ giữa lúc các mô hình truyền thống như đĩa game đang dần bị khai tử, cho thấy xu hướng số hóa toàn diện đang chiếm ưu thế.

Bối cảnh

Thị trường game toàn cầu đã trải qua một giai đoạn bùng nổ phi mã trong thời kỳ đại dịch COVID-19 khi nhiều người tìm đến giải trí tại nhà. Tuy nhiên, sau “cơn sốt” đó, thị trường dần trở lại quỹ đạo bình thường hóa. Trong thập kỷ qua, Steam đã liên tục chứng kiến sự tăng trưởng doanh thu ấn tượng, với một biểu đồ đi lên không ngừng nghỉ mặc dù có một số điều chỉnh nhỏ sau giai đoạn đỉnh điểm đại dịch. Nền tảng này đã dần khẳng định vị thế vững chắc nhờ khả năng tiếp cận toàn cầu và thư viện game khổng lồ. Trong khi đó, các nhà sản xuất console như Sony và Microsoft cũng đã phải đối mặt với nhiều áp lực kinh tế và công nghệ. Từ năm 2020, PlayStation đã chứng kiến doanh số bán các tựa game độc quyền giảm dần, buộc họ phải xem xét lại chiến lược phân phối. Cùng lúc, cuộc khủng hoảng chip toàn cầu, và gần đây là sự thiếu hụt RAM do nhu cầu phát triển AI tăng vọt, đã đẩy chi phí sản xuất phần cứng game lên cao, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận và giá thành sản phẩm cho người tiêu dùng. Những yếu tố này đã tạo tiền đề cho bức tranh thị trường game đầy biến động như hiện nay.

Steam bứt phá kỷ lục doanh thu

Theo ước tính của Alinea Analytics, công ty chuyên phân tích dữ liệu thị trường, Steam đã đạt được thành tích chưa từng có trong nửa đầu năm 2026, với doanh thu khổng lồ lên tới 11.1 tỷ USD. Con số này không chỉ cao hơn toàn bộ doanh thu của Steam trong giai đoạn cuối năm trước vốn dồi dào game mới, mà còn vượt đáng kể so với nửa đầu năm 2025. Rhys Elliott, Trưởng bộ phận phân tích thị trường của Alinea, chỉ ra nhiều lý do đằng sau sự tăng trưởng vượt bậc này. Đáng chú ý nhất là sự hiện diện ngày càng tăng của thị trường Trung Quốc, nơi tính đến tháng 2/2025, khoảng 50% số tài khoản Steam thuộc về người dùng nói tiếng Trung. Bên cạnh đó, giá bán các tựa game mới cao hơn và việc các nhà phát hành bên thứ ba, sau một thời gian thử nghiệm các trình khởi chạy game riêng, đã quay trở lại Steam cũng góp phần không nhỏ vào thành công này.

Nếu nhìn rộng hơn trong suốt một thập kỷ qua, mức độ tăng trưởng của Steam thực sự “điên rồ,” theo nhận định của Elliott. Ông cho biết, dù có một sự sụt giảm nhẹ khi thị trường điều chỉnh sau “cơn say đường” thời đại dịch, nhưng xu hướng tổng thể là tăng trưởng không ngừng. Steam đã chứng kiến bảy nửa năm liên tiếp tăng trưởng, với doanh thu trong nửa đầu năm 2026 gần gấp năm lần so với cùng kỳ năm 2017. Điều này minh chứng cho sức bền và khả năng thích ứng tuyệt vời của nền tảng này trong một ngành công nghiệp đầy biến động.

Các tựa game “đinh” thúc đẩy doanh thu Steam

Thành công của Steam không thể không kể đến những tựa game “bom tấn” đã góp phần đáng kể vào doanh thu kỷ lục. Trong số đó, Forza Horizon 6 dẫn đầu với 197.7 triệu USD chỉ trong chưa đầy hai tháng. Tiếp theo là Resident Evil Requiem, đạt 194.5 triệu USD kể từ khi ra mắt vào tháng 2, với 3.4 triệu bản bán ra riêng trên Steam – trong đó đáng ngạc nhiên là 1.3 triệu USD đến từ gói vật phẩm trang phục. Crimson Desert, một thương hiệu hoàn toàn mới, cũng có khởi đầu ấn tượng với 190 triệu USD kể từ tháng 3. Ngoài các tựa game AAA, Steam còn chứng kiến thành công của ba game indie, bao gồm Slay the Spire 2 (141.7 triệu USD), Subnautica 2 (133.6 triệu USD) và Meccha Chameleon (71.3 triệu USD), cho thấy sự đa dạng và khả năng hỗ trợ các tựa game độc lập của nền tảng.

Xbox và PlayStation chật vật

Trong khi Steam đang bay cao, Xbox và PlayStation lại đang trải qua giai đoạn khó khăn. Doanh thu game của Microsoft đã giảm 7% so với cùng kỳ năm trước, và với “sự điều chỉnh” mới nhất trong tuần này, rất khó để bộ phận gaming của họ có thể ổn định trở lại trong tương lai gần. PlayStation cũng không khá hơn là bao: doanh số bán các tựa game độc quyền của nền tảng này đã giảm dần kể từ năm 2020. Mới đây, Sony còn tự cắt giảm một phần đáng kể tiềm năng doanh thu khi tuyên bố sẽ không đưa các tựa game độc quyền trong tương lai lên PC. Cả hai công ty đều đang chịu ảnh hưởng nặng nề từ chi phí phần cứng tăng cao do “cuộc khủng hoảng RAM” do AI gây ra.

Tâm lý người tiêu dùng đối với cả Sony và Microsoft cũng đã giảm sút đáng kể. Quyết định của Sony về việc ngừng sản xuất đĩa game vào năm 2028 đã gây ra nhiều tranh cãi và sự thất vọng. Về phía Microsoft, làn sóng sa thải tàn khốc đã làm lộ rõ những tác động tiêu cực, khiến công ty trở thành “kẻ phản diện” trong mắt nhiều người trong ngành. Đây thực sự là một tuần tồi tệ đối với cả người tiêu dùng và các chuyên gia trong ngành công nghiệp game, trong khi Steam lại đang có một quãng thời gian tuyệt vời.

Góc nhìn Xu Hướng 24

Sự bứt phá của Steam không chỉ là một thành công đơn lẻ mà còn phản ánh sự dịch chuyển sâu rộng trong bối cảnh ngành game toàn cầu. Nền tảng PC, với khả năng thích ứng linh hoạt, chu kỳ nâng cấp phần cứng liên tục và khả năng tiếp cận thị trường rộng lớn (đặc biệt là Trung Quốc), đang chứng tỏ sức bền vượt trội so với mô hình console truyền thống. Mô hình console vốn phụ thuộc nhiều vào phần cứng đắt đỏ, chu kỳ đổi mới chậm chạp và những rào cản về độc quyền nền tảng.

Các động thái gần đây của Sony và Microsoft, từ việc ngừng sản xuất đĩa game đến làn sóng sa thải nhân sự và xem xét lại chính sách độc quyền, cho thấy họ đang vật lộn tìm kiếm một mô hình kinh doanh bền vững mới trong bối cảnh lạm phát và chi phí sản xuất tăng cao. Tuy nhiên, những quyết định này lại vô tình củng cố vị thế của Steam như một “bến đỗ” an toàn và sinh lời cho cả nhà phát hành lẫn người chơi, ít nhất là trong ngắn hạn.

Tuy nhiên, sự tăng trưởng này cũng đặt ra câu hỏi về tính bền vững khi toàn bộ thị trường game đang đối mặt với những thách thức chung như lạm phát, chi phí phát triển game tăng cao và áp lực từ các công nghệ mới. Dù Steam đang trên đỉnh cao, ngành công nghiệp game vẫn là một chiến trường cạnh tranh khốc liệt, đòi hỏi sự đổi mới liên tục và khả năng thích ứng nhanh chóng để duy trì đà phát triển.

Nguồn tham khảo

• Eurogamer.net - As Xbox and PlayStation flounder, Steam is reportedly having another record year

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Steam đã đạt doanh thu kỷ lục như thế nào trong nửa đầu năm 2026?

Theo ước tính của Alinea Analytics, Steam đã ghi nhận 11.1 tỷ USD doanh thu, vượt qua các kỷ lục trước đó. Thành công này được cho là nhờ sự phát triển mạnh mẽ tại thị trường Trung Quốc (50% tài khoản Steam là người nói tiếng Trung tính đến tháng 2/2025), giá game mới phát hành cao hơn và việc các nhà phát hành bên thứ ba quay trở lại nền tảng.

Tại sao Xbox và PlayStation lại gặp khó khăn trong khi Steam đang phát triển?

Xbox và PlayStation đang đối mặt với nhiều thách thức như doanh thu game giảm (Microsoft giảm 7% YOY), chi phí phần cứng tăng cao do cuộc khủng hoảng RAM liên quan đến AI, và các quyết định chính sách gây tranh cãi (Sony ngừng sản xuất đĩa game từ năm 2028, Microsoft sa thải nhân sự). Những yếu tố này đã ảnh hưởng tiêu cực đến doanh thu và niềm tin của người tiêu dùng.

Những tựa game nào đã đóng góp lớn vào doanh thu của Steam trong giai đoạn này?

Một số tựa game nổi bật bao gồm Forza Horizon 6 (197.7 triệu USD), Resident Evil Requiem (194.5 triệu USD) và Crimson Desert (190 triệu USD). Ngoài ra, các game indie như Slay the Spire 2, Subnautica 2 và Meccha Chameleon cũng đóng góp đáng kể, cho thấy sự đa dạng của các nguồn doanh thu trên Steam.