Phát hiện rùa núi vàng quý hiếm trên đường đi rẫy: Hành trình trở về với đại ngàn

Sáng sớm ngày 15/6, trên lối mòn nhỏ dẫn vào khu sản xuất tại thôn Tam Rin, xã Măng Ri, một nông dân địa phương đã tình cờ phát hiện ra một "báu vật" của đại ngàn đang chậm rãi di chuyển. Thay vì giữ lại làm của riêng hay bán cho giới buôn lậu động vật hoang dã, hành động ngay sau đó của người nông dân này đã mở ra một câu chuyện đẹp về ý thức bảo tồn thiên nhiên tại vùng cao Tây Nguyên.

Tóm tắt nhanh

• Phát hiện quý hiếm: Anh A Tin, người dân thôn Tam Rin (xã Măng Ri), tình cờ phát hiện cá thể rùa núi vàng (Indotestudo elongata) nặng khoảng 1,8kg đang bò trên đường mòn vào khu sản xuất vào ngày 15/6.
• Hành động kịp thời: Nhận thức được tầm quan trọng của loài động vật này, anh đã đưa cá thể rùa về nhà bảo vệ an toàn và ngay lập tức chủ động bàn giao cho chính quyền địa phương.
• Bàn giao bảo tồn: Ngày 16/6, UBND xã Măng Ri phối hợp cùng Hạt Kiểm lâm khu vực V hoàn tất thủ tục bàn giao rùa cho Vườn quốc gia Chư Mom Ray để chăm sóc sức khỏe và bảo tồn nguồn gen.

Chi tiết hành trình giải cứu cá thể rùa núi vàng quý hiếm

Sự việc bắt đầu vào buổi sáng ngày 15/6, khi anh A Tin (trú tại thôn Tam Rin, xã Măng Ri) đang trên đường di chuyển vào rẫy để canh tác nông nghiệp. Trên lối đi mòn quen thuộc, anh bất ngờ nhìn thấy một cá thể rùa có màu sắc vô cùng đặc biệt đang bò chậm rãi. Nhận thấy đây không phải là loài rùa thông thường và lo ngại nó có thể bị những kẻ săn bắt trái phép hoặc các mối nguy hiểm khác đe dọa, anh A Tin đã cẩn thận đưa chú rùa về nhà tạm lánh và nhanh chóng báo tin cho chính quyền địa phương.

Sau khi tiếp nhận tin báo, lực lượng chức năng xã Măng Ri cùng Hạt Kiểm lâm khu vực V đã nhanh chóng có mặt để kiểm tra và xác định tình trạng sức khỏe của con vật. Qua các bước thẩm định ban đầu, cơ quan kiểm lâm xác nhận đây là một cá thể rùa núi vàng (tên khoa học: Indotestudo elongata). Cá thể này đạt trọng lượng khoảng 1,8kg, mai rùa có màu vàng đặc trưng xen lẫn các đốm đen sắc nét, tình trạng sức khỏe hoàn toàn ổn định và nhanh nhẹn.

Đến ngày 16/6, ông Phạm Xuân Quang - Chủ tịch UBND xã Măng Ri thông báo địa phương đã hoàn tất việc phối hợp với Hạt Kiểm lâm khu vực V để thực hiện thủ tục bàn giao nghiêm túc cá thể rùa núi vàng này cho Trung tâm Bảo tồn đa dạng sinh học và Du lịch sinh thái thuộc Vườn quốc gia Chư Mom Ray. Tại đây, rùa sẽ được chăm sóc đặc biệt, theo dõi y tế chuyên sâu trước khi được thả về với môi trường tự nhiên hoang dã phù hợp nhất.

Vì sao đáng chú ý

Sự xuất hiện và giải cứu thành công cá thể rùa núi vàng tại xã Măng Ri mang nhiều ý nghĩa to lớn, không chỉ đối với đa dạng sinh học địa phương mà còn đối với phong trào bảo vệ động vật hoang dã trên toàn quốc. Rùa núi vàng vốn được xếp vào Nhóm IIB thuộc danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm. Sự tồn tại của chúng trong tự nhiên đang bị đe dọa nghiêm trọng do nạn phá rừng và săn bắt bừa bãi làm thú nuôi hoặc dược liệu.

Việc một người dân vùng cao như anh A Tin không ngần ngại từ bỏ lợi ích kinh tế cá nhân để chủ động bảo vệ và giao nộp động vật quý hiếm cho thấy sự chuyển biến rõ rệt trong nhận thức pháp luật của người dân. UBND xã Măng Ri cũng đã kịp thời biểu dương và khen thưởng cá nhân anh A Tin cùng cộng đồng thôn Tam Rin. Đây là cách làm thông minh nhằm nhân rộng tinh thần trách nhiệm, biến mỗi người dân thành một "tai mắt" đáng tin cậy của ngành kiểm lâm.

Bối cảnh

Trong những năm gần đây, tình trạng săn bắt và buôn bán động vật hoang dã trái phép tại các tỉnh miền Trung và Tây Nguyên vẫn diễn biến phức tạp. Rùa núi vàng là một trong những mục tiêu hàng đầu của những kẻ săn trộm do giá trị kinh tế cao trên thị trường đen. Theo các chuyên gia bảo tồn, loài rùa này thường sinh sống ở các cánh rừng thứ sinh khô ẩm thấp, tốc độ sinh sản chậm nên một khi đã bị săn bắt quá mức, quần thể của chúng rất khó để tự phục hồi.

Trước bối cảnh đó, các cơ quan chức năng Việt Nam đã siết chặt quản lý thông qua Nghị định 06/2019/NĐ-CP và sửa đổi bổ sung tại Nghị định 84/2021/NĐ-CP, áp dụng các hình phạt nghiêm khắc đối với mọi hành vi tàng trữ, buôn bán động vật hoang dã thuộc Nhóm IIB. Việc chuyển giao cá thể rùa cho Vườn quốc gia Chư Mom Ray - một khu bảo tồn đa dạng sinh học trọng điểm với hệ sinh thái rừng mưa nhiệt đới đặc trưng - là bước đi kỹ thuật cần thiết để bảo vệ tối đa nguồn gen quý hiếm này khỏi nguy cơ tuyệt chủng cục bộ.

Góc nhìn Xu Hướng 24

Từ góc nhìn của giới phân tích môi trường, vụ việc cứu hộ rùa núi vàng tại Măng Ri là minh chứng sống động cho thấy "bức tường thành" vững chắc nhất để bảo vệ rừng không nằm ở những hàng rào dây thép gai, mà nằm ở chính nhận thức của cộng đồng bản địa. Khi người dân sống gần rừng xem muông thú là một phần của quê hương cần gìn giữ thay vì một nguồn lợi khai thác, mục tiêu phát triển bền vững mới thực sự được chạm tới.

Chính quyền địa phương đã rất nhạy bén khi không chỉ dừng lại ở việc tiếp nhận động vật hoang dã mà còn lập tức tổ chức biểu dương, khen thưởng anh A Tin. Sự tôn vinh kịp thời này biến một hành động cá nhân thành một bài học cộng đồng sâu sắc. Trong tương lai, mô hình "bảo tồn dựa vào cộng đồng" này cần được nhân rộng hơn nữa tại các địa bàn giáp ranh các vườn quốc gia và khu bảo tồn, nhằm tạo dựng một mạng lưới bảo vệ thiên nhiên tự nguyện, sâu rộng và hiệu quả nhất.

Nguồn tham khảo

Bài viết được tổng hợp thông tin từ báo điện tử soha.vn.